Zmienne, Typy Danych i Operatory
Wprowadzenie Zmienne i Deklaracje
Zmienna to symboliczna nazwa dla wartości, którą można manipulować. W nowoczesnym JS do deklaracji używamy głównie let i const.
-
let: Zmienna, której wartość może być zmieniona (reatrybuowana) później. Używamy jej, gdy wartość musi ulec zmianie (np. liczniki, sumy). -
const: Zmienna stała, której wartość nie może być zmieniona po inicjalizacji. Używamy dla wartości stałych (np. PI, stałe ustawienia). -
var: Starszy sposób deklaracji, obecnie niezalecany ze względu na problemy z zasięgiem (zakresem widoczności).
Teoria Typy Danych (Data Types)
JavaScript posiada 7 podstawowych typów danych (prymitywnych). Uczeń musi znać cztery najważniejsze:
| Typ | Opis | Przykład |
|---|---|---|
| string | Tekst, zawsze w cudzysłowach. | "Hello", 'INF.03' |
| number | Liczby całkowite i zmiennoprzecinkowe. | 100, 3.14 |
| boolean | Wartość logiczna: prawda lub fałsz. | true, false |
| undefined | Wartość domyślna dla niezainicjowanych zmiennych. | let x; |
Operator Operatory i Wyrażenia
A. Operatory Arytmetyczne (Podstawowe)
Służą do wykonywania obliczeń matematycznych.
let b = 3;
let suma = a + b; // 13
let reszta = a % b; // 1 (modulo - reszta z dzielenia)
let potega = a b; // 1000 (potęgowanie)
B. Operatory Porównania i Logiczne (Ponadpodstawowe)
Zwracają wartość boolean (true lub false).
- Porównanie:
==(równy, z konwersją typu),===(identyczny, bez konwersji typu, zalecany),!=,!==,>,<. - Logiczne:
&&(AND),||(OR),!(NOT).
let czyMozeWejsc = (czyPelnoletni && maBilet); // Logiczny AND
Konwersja Konwersja Typów (Type Coercion)
JS automatycznie konwertuje typy w niektórych sytuacjach (tzw. niejawna konwersja), ale często musimy to zrobić jawnie.
| Konwersja | Metoda | Wynik |
|---|---|---|
| Na Liczbę | Number('10') lub parseInt('10px') |
10 |
| Na String | String(100) lub (100).toString() |
"100" |
| Na Boolean | Boolean(0), Boolean('') |
false |
⚠️ Niebezpieczna konwersja: '5' + 5 daje "55" (łączenie tekstu), nie 10! Stosuj jawną konwersję Number().
Ćwiczenie Zadania Praktyczne
Zadanie 1: Deklaracja Zmiennych (Podstawowe)
Utwórz w pliku skryptowym następujące zmienne i wyświetl je w konsoli (console.log()).
🚀 Zadanie 2: Obliczenia Arytmetyczne i Porównania
Pracuj z wartościami liczbowymi i tekstowymi, zwracając szczególną uwagę na konwersje typów.
🚀 Zadanie 3: Zmienność i Stałe (`let` vs `const`)
Przetestuj różnice w zachowaniu deklaracji i celowo wywołaj błędy.
🚀 Zadanie 4: Pułapki Typów i Stringi
Sprawdź, jak JavaScript zachowuje się przy mieszaniu tekstu i liczb w operacjach.
🚀 Zadanie 5: Tworzenie Złoźonych Warunków Logicznych
Zastosuj operatory logiczne (AND: &&, OR: ||, NOT: !) do modelowania warunków.
Ćwiczenie Zadania Praktyczne
Zadanie 1: Zmienne i Typy (Podstawowe)
Utwórz w pliku skryptowym następujące zmienne i wyświetl je w konsoli:
Zadanie 2: Obliczenia i Operatory (Ponadpodstawowe)
Zadeklaruj zmienne const cenaNetto = '120.50' (string) oraz const VAT = 0.23 (number).
Zadanie 3: Zasięg Zmiennych i Stałe (let vs const)
Spróbuj wykonać poniższe operacje. Zapisz, jaki jest rezultat (wartość lub błąd) i dlaczego.
Zadanie 4: Operacje na Stringach i Konkatenacja (Pułapki)
Zadeklaruj zmienne i wykonaj podane operacje, zapisując końcowy wynik i jego typ.
Zadanie 5: Operatory Logiczne w Decyzjach
Zadeklaruj zmienne boolean i stwórz wyrażenia logiczne, które zwrócą true lub false.
Materiały Narzędzia i Linki
- MDN Web Docs: Gramatyka i typy w JS (Obowiązkowa lektura).
- JavaScript Info: Konwersje typów (Szczegółowe omówienie Type Coercion).
- Online Editor: Użyj Konsoli (F12) w przeglądarce, aby natychmiast testować zmienne i operatory.